Die sentrums vorm een van die primêre drietalle van die Enneagram. Hulle groepeer die nege tipes in die aksie-sentrum (tipes 8, 9 en 1), die gevoel-sentrum (tipes 2, 3 en 4) en die denke-sentrum (tipes 5, 6 en 7). Hierdie drietal verdeel die nege punte in drie sentrums wat elkeen op drie verskillende maniere tot uiting kan kom.
Elk van die sentrums bied ’n kontakpunt deur ons gewaarwordinge wat ons help om werklik teenwoordig te wees. Dit vra dat ons ons verhouding met al drie sentrums van intelligensie verdiep. Wanneer ons bewus en teenwoordig raak by die intelligensie van ’n sentrum, integreer ons en tree ons op ’n hoër ontwikkelingsvlak na vore. Op hierdie hoër vlak transformeer die sentrum van ’n uitdrukking van aksie, gevoel en denke na ’n hoër orde van liggaams intelligensie, hart intelligensie en kop intelligensie.
Ander name wat skrywers aan die sentrums gee:
Hande
Instink
Liggaam
Oergevoel
Hart
Emosie
Verhoudings
Doelwit
Kop
Logika
Brein
Inligting
Enneagram-kundiges verskil oor hoe die sentrums met die nege tipes verband hou. Ons benader hulle deur die fraktale patroon in die Enneagram-struktuur, wat drie perspektiewe bied: sentrums van uitdrukking, sentrums van intelligensie en sentrums van struktuur. Ons het drie verskillende dog ewe geldige maniere opgemerk om met die sentrums te werk en hulle te interpreteer.
Verhoudings-sentrum: Hoe ons na vore tree en deur die wêreld ervaar word
Verken die sentrums van uitdrukkingTransformerende sentrum: ’n Ontwikkelde sentrum ná diepgaande werk met aandag en teenwoordigheid
Verken die sentrums van intelligensieIntrapersoonlike sentrum: Die temas wat elke Enneagram-domein met die sentrums ervaar
Verken die sentrums van struktuurDie eerste perspektief fokus op die buitewêreld en hoe ons saamspan en interaksie deur ander waargeneem word. Hierdie perspektief op die sentrums is gedragsgeoriënteerd en berus op die manier waarop ons met ander omgaan.
Almal van ons kan natuurlik handel, voel en dink. Tog kan die energie en aard van jou interaksies daartoe lei dat mense jou eerder as ’n denker, meer emosioneel of as ’n dader ervaar.
Die verhoudingsuitdrukking van die sentrum hou nie noodwendig met jou Enneagram-tipe verband nie. Iemand wat byvoorbeeld by Enneagram 1 aanklank vind, kan hulself in die wêreld as ’n "denker" uitleef, terwyl ’n ander een meer emosioneel of aksie-georiënteerd optree – ten spyte daarvan dat Enneagram 1 struktureel en intrapersoonlik in die aksie-sentrum lê. Hierdie uitdrukking van die sentrum kan lei tot ’n verkeerde tipering van jouself of deur ander wanneer mense die verhoudingsuitdrukking met die intrapersoonlike sentrum-uitdrukking verwar.
Vanuit ’n groei- en ontwikkelingshoek oorspan ons dikwels die sentrum wat ons die meeste in ons interaksies wys. Iemand wat emosioneel baie ekspressief is, neem makliker besluite sonder deeglike feite en objektiewe ontleding, of ignoreer liggaamlike waarskuwingstekens dat ’n plan dalk riskant is. Net so sal ’n hoogs aksie-georiënteerde persoon dalk te min aandag aan deeglike beplanning of die impak op ander gee, en halsoorkop oorgaan tot aksie. Iemand wat baie denke-georiënteerd is, kan weer vasval in "oor-ontleding", sukkel om te begin handel, of op ander as afsydig oorkom.
Aangesien die verhoudingsuitdrukking van die sentrum ons gedrag rig, kan ander vir ons waardevolle terugvoer gee oor hoe hulle ons ervaar. Hierdie gebruik van die sentrum sluit nie direk aan by die onsigbare bedoelings en psigodinamika van tipe nie (hoewel dié patrone gedrag steeds vorm), maar wel by hoe ons konkreet in die wêreld optree.
Dominante aksie-sentrum tot uitdrukking gebring as 'warm' energie en hou verband met beweging, aksie, instink en fisiese sensasies. Mense met sterk toegang tot hul aksie-sentrum is gewoonlik energiek en lewendig, afgestem op hul innerlike instink sowel as die buite-omgewing. Op emosionele vlak word die liggaam- of aksie-sentrum met verskillende vorme van woede verbind en kan dit deur ander as aggressief ervaar word. Op ’n onproduktiewe vlak dien oormatige, rigtinglose aksie dikwels as verdediging of weerstand teen nadenke en betrokkenheid. Wanneer dit intelligent ingespan word, bring die aksie-sentrum energie, beslistheid en krag.
Dominante gevoel-sentrum tot uitdrukking gebring as hartlike energie en bring die gawes van emosionele selfbewustheid, verbinding en verhoudings. Die gevoel-sentrum bring openheid, wat ons help inskakel by ons eie behoeftes en dié van ander. Mense met ’n sterk ontwikkelde gevoel-sentrum los probleme inklusief en samewerkend op. Oordrywing kan egter lei tot oorsensitiwiteit, wisselvalligheid of die gebruik van emosie om ander te beïnvloed. Intelligent uitgedruk is die gevoel-sentrum empaties, ontvanklik en outentiek, in staat om terugvoer en emosies te hanteer sonder om te balanseer te verloor.
Dominante denke-sentrum tot uitdrukking gebring as 'koel' energie en hou verband met rasionaliteit, inligting, idees, beplanning en prioritisering. Mense wat hoofsaaklik denke-gesentreerd is, blink uit in die ontleding van kwessies en die skep van idees gegrond op feite. Oormatige klem op die denke-sentrum kan lei tot 'oor-ontleding', oorbeplanning en uitstel van besluite om beheer te behou, of bloot ’n rustelose gemoed vol kommer, twyfel en kritiek. Intelligent uitgedruk bring die denke-sentrum kalm helderheid en nuuskierigheid, met die vermoë om diep na te dink én oor te gaan tot besluite en aksie.
“ Ek dink dit is lankal weerlê dat ’n mens se Ennea-tipe noodwendig bepaal watter primêre sentrum jy gebruik net omdat dit uit ’n spesifieke sentrum spruit. Baie 9's is byvoorbeeld nie werklik in voeling met hul liggaam-sentrum nie; talle 9's vereenselwig hulle meer met die hart-sentrum en sommige met die kop-sentrum. Baie 3's vind weer nie aanklank by ’n hartsgesentreerde ingesteldheid nie, en party kom ook glad nie so voor nie.
Ginger Lapid-Bogda Enneagram in Business![]()
Waarom ons Claudio Naranjo nodig het
“ Ter wille van duidelikheid: wat ons by die Enneagram Institute leer, is dat geen tipe ’n sentrum is nie; en dat drietalle en sentrums nie dieselfde is nie. Ons leer dat die tipes in elke drietal ego-identifikasie met spesifieke primêre kwessies verteenwoordig wat met die sentrums verband hou, maar dat alle mense hierdie kwessies tot ’n sekere mate ervaar. Ek herinner mense ook daaraan dat dit sinneloos is om te sê "ek is ’n hartmens" of "’n kopmens". Waarom sou ons net ’n derde van ’n mens wou wees? En ja – ek glo vas dat die hele doel van die stelsel die harmonisering van die sentrums is.
Russ Hudson Enneagram Institute![]()
Bron Facebook
Gegronde en lewenskragtige liggaam
Ontvanklike, oop en outentieke hart
Kalm, oop en vertrouende gemoed
Roxanne Howe-Murphy (2013) beskryf hierdie perspektief as die beoefening van teenwoordigheid, wat ons in staat stel om elke sentrum as ’n sentrum van intelligensie te benader. ’n Sentrum word 'intelligent' wanneer ons op ’n gegronde, openhartige en helder manier daarin teenwoordig is. Hierdie soort teenwoordigheid is nie noodwendig ’n aangename, vlugtige of beswymingsagtige toestand nie; soos Howe-Murphy uitwys, bestaan daar baie wanopvattings oor wat dit werklik beteken om teenwoordig te wees.
Elk van die sentrums bied ’n kontakpunt deur ons gewaarwordinge wat ons help om teenwoordig te bly. Dit vereis ’n verdieping van ons verhouding met al drie ons sentrums van intelligensie. Hierdie verdieping stem ooreen met die ontwikkelingsvlakke binne elke Enneagram-tipe. Soos ons teenwoordig raak by die intelligensie van ’n sentrum, integreer en funksioneer ons op ’n hoër ontwikkelingsvlak. Op hierdie hoër vlak transformeer die sentrum van aksie, gevoel en denke na ’n hoër orde van liggaams intelligensie, hart intelligensie en kop intelligensie.
Om toegang tot die intelligensie van elke sentrum te verkry, begin by gewoontes wat jou help om op ’n intelligente manier met elke sentrum in aanraking te kom en dit deel van jou daaglikse lewe te maak. Op ’n meer gevorderde vlak kan die transformasie of genesing van diepgewortelde patrone nodig wees.
’n Waardevolle fokusarea is om die sentrums met mekaar te balanseer. Iemand wie se gevoel-sentrum byvoorbeeld dominant in verhoudings na vore kom, baat geweldig daarby om liggaams intelligensie en kop intelligensie te ontwikkel ten einde die werking van die hart-sentrum te transformeer. Hierdie intelligensievorme bou ook op mekaar voort: liggaamlike teenwoordigheid open die weg na teenwoordigheid van die hart, wat op sy beurt die deur oopmaak na teenwoordigheid van die gees en denke.
In hierdie strukturele perspektief plaas ’n mens se Enneagram-tipe jou in een spesifieke sentrum, en elke sentrum dra sy eie emosionele tema. Dit is ook die perspektief wat die meeste met die ander twee verwar word. Oorspronklik het Claudio Naranjo geleer dat die Enneagram-tipes drie stelle emosionele temas gemeen het.
Oscar Ichazo het ook geleer dat ’n mens ’n fiksasie in elk van die drie drietalle het en dit Tri-Fix genoem. Katherine Chernick Fauvre en David Fauvre het dit later Tritype genoem.
Die iEQ9 verwys hierna as die Triadiese Style.
Dit beteken elke tipe het bepaalde kwessies of uitdagings om op te los ten opsigte van sy sentrum en die gepaardgaande emosionele tema.
Enneagram-tipes 8, 9 en 1 Kwessies met: Woede/Beheer en die liggaam
Enneagram-tipes 2, 3 en 4 Kwessies met: Skaamte/Hartseer en die hart
Enneagram-tipes 5, 6 en 7 Kwessies met: Vrees/Sinisme en die kop
Benewens die uitdagings van elke sentrum soos hierbo uiteengesit, verskyn die drie onderstaande patrone as herhalende energieë in elk van die drie sentrum-groeperinge – drie energieë word dus drie keer deur die drie sentrums herhaal. Elk van die drie patrone of energieë pas by ’n spesifieke Enneagram-tipe binne een van die drie sentrum-groeperinge:
Die sentrums bied ’n manier om te verken hoe ’n spesifieke emosionele tema intrapersoonlik in ons lewens uitspeel. Dit beskryf hoe die sentrum se emosionele tema binne-in ons opgebou is en hou direk verband met die psigodinamika van ’n Enneagram-tipe. Dit is nie noodwendig vir ander sigbaar nie, alhoewel mense vinniger bewus sal word van ’n intrapersoonlike proses wat eksternaliseerd of geprojekteer word.
Hierdie is ’n statiese of strukturele perspektief. Jou Enneagram-tipe bepaal die sentrum waarin jy val. Met ander woorde, mense wat by Enneagram 8 aanklank vind, val in die aksie-sentrum en moet werk aan kwessies rondom die eksternalisering of projeksie van woede – net soos mense wat by Enneagram 5 aanklank vind, moet werk aan die introjeksie of internalisering van angs. Die struktuur van die Enneagram bepaal hoe die tipe en die intrapersoonlike uitdrukking van die sentrum ooreenstem.