แบบสอบถามการบูรณาการเอ็นเนียแกรม พัฒนาขึ้นจากองค์ความรู้และประสบการณ์ร่วมของผู้บุกเบิกในแวดวงเอ็นเนียแกรมจำนวนมาก ในฐานะผู้พัฒนาแบบประเมิน iEQ9 เราขอแสดงความขอบคุณต่อผู้เชี่ยวชาญ นักปรัชญา และผู้ปฏิบัติงานทุกท่าน สำหรับการมีส่วนร่วมพัฒนาและประยุกต์ใช้แบบจำลองนี้จนเป็นที่เข้าใจในปัจจุบัน Dirk Cloete | ผู้ก่อตั้ง Integrative Enneagram Solutions
ไทม์ไลน์ประวัติความเป็นมาของเอ็นเนียแกรม

ประวัติความเป็นมาของเอ็นเนียแกรม

หรือเป็นที่รู้จักในชื่อ: บุคลิกภาพ 9 ลักษณ์, ลักษณ์เอ็นเนียแกรม, 9 ลักษณ์, ประเภทบุคลิกภาพ

ประวัติความเป็นมาของเอ็นเนียแกรม

แม้ว่ารายละเอียดที่แน่ชัดเกี่ยวกับจุดกำเนิดของเอ็นเนียแกรมจะยังคงเต็มไปด้วยปริศนา แต่หลักฐานที่มีอยู่ทั้งหมดต่างชี้ให้เห็นถึงประวัติศาสตร์อันยาวนานและซับซ้อน ซึ่งครอบคลุมทั้งวัฒนธรรมและพื้นที่ โดยมีรากฐานมาจากประเพณีทางคณิตศาสตร์ ปรัชญา และจิตวิญญาณอันหลากหลาย

กรอบแนวคิดเอ็นเนียแกรมในโลกสมัยใหม่เป็นการผสมผสานระหว่างคำสอนดั้งเดิมทางปรัชญาและจิตวิญญาณ เข้ากับจิตวิทยาในคริสต์ศตวรรษที่ 20 เรามุ่งมั่นที่จะให้เกียรติแก่บุคคลสำคัญทางความคิดผู้มีบทบาทในการสร้างแบบจำลองบุคลิกภาพและการพัฒนาที่ทรงคุณค่านี้

รากศัพท์ภาษากรีก คำว่า "Enneagram" มีที่มาจากคำภาษากรีก คือคำว่า "ennéa" ซึ่งหมายถึง "เก้า" และคำว่า "gramma" ซึ่งหมายถึง "รูปภาพ" หรือ "สัญลักษณ์"

Ennea -> เก้า

Gram -> แบบจำลอง / จุด / สิ่งที่เขียนหรือวาดขึ้น

ผู้เขียนบางท่านอ้างว่ามีรากฐานที่เหนียวแน่นจากประเพณีซูฟี อย่างไรก็ตาม ควรระลึกไว้ว่าแบบจำลองนี้ไม่ได้มีอยู่ในทุกประเพณีของซูฟี ขณะที่บางท่านชี้ให้เห็นถึงการเชื่อมโยงกับศาสนาคริสต์ยุคแรกเริ่มสายลึกลับ (เอวากริอุสและกลุ่มบิดาแห่งทะเลทราย)

ประวัติความเป็นมาของเอ็นเนียแกรม

รากฐานโบราณ: ร่องรอยในความคิดยุคคลาสสิก

ภาพเหมือนของพีทาโกรัส

ชิ้นส่วนของสัญลักษณ์เอ็นเนียแกรมสามารถสืบย้อนไปได้ไกลถึงยุคกรีกโบราณ ซึ่งมีรูปแบบทางคณิตศาสตร์ของเลขสาม เลขเจ็ด และเลขเก้า ปรากฏเป็นองค์ประกอบสำคัญในมหากาพย์ ตำนาน ปรัชญา และวิทยาการคณิตศาสตร์ยุคแรก ซึ่งแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของลำดับตัวเลขเหล่านี้ในงานเขียนและแนวคิดโบราณ

ผู้เขียนบางท่านยังระบุว่า รูปแบบดัดแปลงของสัญลักษณ์เอ็นเนียแกรมสามารถพบได้ในเรขาคณิตศักดิ์สิทธิ์ของนักคณิตศาสตร์พีทาโกรัสและคณิตศาสตร์สายรหัสยศาสตร์ ตามคำบอกเล่าในยุคต่อมา พีทาโกรัสได้รับการถ่ายทอดจากครูในอียิปต์ว่า ตัวเลขคือกุญแจสำคัญในการทำความเข้าใจการกำเนิดของจักรวาล ทั้งนี้ Russ Hudson ได้เคยบรรยายเกี่ยวกับจุดกำเนิดของเอ็นเนียแกรม โดยกล่าวถึงสภาวะเทพเก้าองค์ของอียิปต์ (Ennead) และความสัมพันธ์ระหว่างพลังเหนือธรรมชาติกับตัวเลขที่เชื่อมโยงกับจุดกำเนิดของเอ็นเนียแกรม

ผู้เขียนเกี่ยวกับเอ็นเนียแกรมบางท่านเชื่อมโยงจุดทั้งเก้าเข้ากับ Plotinus (ประมาณ ค.ศ. 204–270) ผู้ก่อตั้งลัทธิเพลโตใหม่ ซึ่งงานเขียนของเขาได้รับการรวบรวมไว้เป็นชุดเก้าส่วน (the Enneads) และบรรยายถึงคุณลักษณะอันศักดิ์สิทธิ์ที่สะท้อนอยู่ในธรรมชาติของมนุษย์ ผลงานของเขาได้ส่งอิทธิพลอย่างลึกซึ้งต่อแนวคิดตะวันตกและตะวันออกใกล้ในเวลาต่อมา ผ่านทางนักคิดรุ่นหลัง เช่น นักบุญออกัสตินแห่งฮิปโป กลุ่มบิดาแห่งคัปปาโดเชียและทะเลทราย นักบุญโทมัส อไควนัส และ Pseudo-Dionysius the Areopagite หลังจากนั้นพระสงฆ์ในศาสนาคริสต์ได้จัดหมวดหมู่กิเลสและคุณธรรมของกรีกให้เป็นมาตรฐาน จนกลายมาเป็นบาปกำเนิด 7 ประการที่คุ้นเคยกันดี

รายชื่อบาปเหล่านี้มีที่มาจากผลงานของ Evagrius Ponticus (ประมาณ ค.ศ. 345–399) พระสงฆ์คริสเตียนในคริสต์ศตวรรษที่ 4 โดยตรง ซึ่งได้ระบุถึง 'ความคิดชั่วร้าย' หรือ 'ปีศาจ' 8 ประการ (Logismoi) ที่คอยขัดขวางหนทางจิตวิญญาณ ได้แก่ ความไม่รู้จักพอ ความไม่บริสุทธิ์ ความตระหนี่ ความเศร้าโศก ความโกรธ ความเกียจคร้านทางจิตวิญญาณ (Acedia) ความหลงในเกียรติยศ และความหยิ่งทะนง แนวคิดเหล่านี้ถือเป็นสายธารความคิดที่เชื่อมโยงโดยตรงกับกิเลสในระบบเอ็นเนียแกรม

ภาพเหมือนของ Ramon Llull

สายธารยุคกลาง: ต้นแบบและสัญลักษณ์ที่มีการกล่าวอ้าง

แม้ว่าจะยังไม่มีการพิสูจน์ถึงสายธารที่เชื่อมโยงโดยตรงกับสัญลักษณ์เอ็นเนียแกรมจากยุคนี้ แต่ก็มีต้นแบบสำคัญและระบบที่มีเก้าส่วนปรากฏขึ้นหลายประการ:

หนึ่งในต้นแบบยุคแรกสุดที่มีการกล่าวอ้าง ปรากฏในผลงานของ Ramon Llull นักปรัชญาและนักเทววิทยาชาวกาตาลัน

ในผลงาน Ars Magna (ค.ศ. 1305) ของ Llull ได้ตั้งสมมติฐานว่ามีความจริงพื้นฐานที่ปฏิเสธไม่ได้อยู่จำนวนหนึ่งในทุกแขนงความรู้ และทุกสิ่งสามารถทำความเข้าใจได้ด้วยการศึกษาส่วนผสมของความจริงมูลฐานเหล่านี้ เขาได้สร้างแผนภาพแสดงแง่มุมเก้าชุดในวงกลมร่วมศูนย์ ซึ่งหนึ่งในนั้นตรงกับกิเลสในเอ็นเนียแกรม จากบาปกำเนิด 7 ประการ Llull ได้เพิ่มเข้าไปอีกสองประการ คือ การโกหกและความไม่มั่นคง รวมเป็นเก้าประการ ต่อมา Oscar Ichazo ได้นำรายชื่อชุดนี้มาใช้ โดยกิเลสทั้งเก้าของเอ็นเนียแกรมก็คือบาปกำเนิดทั้งเจ็ดบวกเพิ่มอีกสองประการ ซึ่ง Ichazo ตั้งชื่อทั้งสองประการนั้นว่า การหลอกลวงและความกลัว ส่วนความไม่มั่นคงของ Llull นั้นมีความใกล้เคียงกับความสงสัย ซึ่งเป็นชื่อที่ iEQ9 ใช้สำหรับกิเลสของลักษณ์ 6

นอกจากนี้ สำนักคิดและประเพณีอื่นๆ ทั้งที่เก่าแก่กว่าและยุคหลัง ล้วนสะท้อนถึงแนวคิดสำคัญในยุคแรกเริ่มเช่นกัน ได้แก่:

  • นิกาย Naqshbandi แห่งซูฟี - รวมถึงกลุ่ม 'Brotherhood of the Bees' และกลุ่ม Symbolists ซึ่งกล่าวกันว่าทั้งสองกลุ่มเป็นผู้เก็บรักษาและส่งต่อชิ้นส่วนความรู้เอ็นเนียแกรมในรูปของความคิดศักดิ์สิทธิ์
  • รหัสยลัทธิของยิวผ่านนักปรัชญา Philo of Alexandria (ประมาณ 20 ปีก่อน ค.ศ. – ประมาณ ค.ศ. 50) แม้ว่าสัญลักษณ์เอ็นเนียแกรมจะไม่ปรากฏในต้นไม้แห่งชีวิต (Kabbalistic Tree of Life) ของศาสนายิว แต่ก็มีความสัมพันธ์กันระหว่างความเป็น 'ระบบเก้าส่วน' ของต้นไม้แห่งชีวิตกับหลักการพื้นฐานของเอ็นเนียแกรม
  • นักคณิตศาสตร์เยซูอิตและผู้ศึกษาแนวคิดของ Llull นามว่า Athanasius Kircher ในหนังสือ Arithmologia (ศาสตร์แห่งตัวเลข) (ค.ศ. 1665) ซึ่งมีภาพแผนภาพที่คล้ายคลึงกับเอ็นเนียแกรมปรากฏอยู่

ช่วงว่างทางประวัติศาสตร์: หลายศตวรรษที่ไร้การบันทึก

เพื่อความถูกต้องทางประวัติศาสตร์ สิ่งสำคัญที่ต้องระบุคือ หลังจากสายธารยุคกลางเหล่านี้ มีช่วงว่างยาวนานเกือบ 600 ปีที่ไม่มีเอกสารหลักฐานใดๆ บันทึกถึงการใช้สัญลักษณ์เอ็นเนียแกรมในรูปแบบปัจจุบัน แม้ว่าความรู้ทางรหัสยศาสตร์มักจะได้รับการถ่ายทอดผ่านมุขปาฐะ แต่ก็ไม่มีหลักฐานลายลักษณ์อักษรที่ต่อเนื่องและตรวจสอบได้ ซึ่งเชื่อมโยงระบบเก้าส่วนในยุคแรกเริ่มเหล่านี้เข้ากับการปรากฏขึ้นของเอ็นเนียแกรมสมัยใหม่ในคริสต์ศตวรรษที่ 20 ด้วยเหตุนี้ ผลงานของ George Gurdjieff จึงกลายเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญและถือเป็นจุดเริ่มต้นใหม่ของเรื่องราวแห่งสัญลักษณ์นี้ในหลายๆ ด้าน

ภาพเหมือนของ Ramon Llull
ภาพเหมือนของ George Gurdjieff

คริสต์ศตวรรษที่ 20 และจุดกำเนิดสมัยใหม่ของเอ็นเนียแกรมสำหรับกระบวนการและบุคลิกภาพ

เรื่องราวสมัยใหม่ของเอ็นเนียแกรมเริ่มต้นจากผู้แสวงหาชาวอาร์เมเนีย-กรีก ผู้เปี่ยมด้วยปริศนา นามว่า George Ivanovich Gurdjieff (ประมาณ ค.ศ. 1866 – 1949) เขาเติบโตท่ามกลางจุดตัดทางวัฒนธรรมอันหลากหลายของภูมิภาคคอเคซัส และใช้เวลาสองทศวรรษในการรวบรวมชิ้นส่วนของศาสตร์ลี้ลับทั่วเอเชียกลางและตะวันออกกลาง ก่อนจะนำมาผสมผสานกับจิตวิทยายุโรปที่ล้ำสมัยที่สุดในยุคนั้น เช่น การสะกดจิต ทฤษฎีเงื่อนไขสะท้อนกลับ และงานวิจัยเรื่องความใส่ใจของ William James ผลลัพธ์ที่ได้คือ หนทางที่สี่ (The Fourth Way) ซึ่งเป็นวิถีแห่งการเปลี่ยนแปลงตนเองที่ออกแบบมาเพื่อนำไปปฏิบัติท่ามกลางชีวิตประจำวันทั่วไป ไม่ใช่ในอาราม อาศรม หรือค่ายของผู้บำเพ็ญพรต

ระหว่างปี ค.ศ. 1914 ถึง 1917 เขาได้เปิดเผยสัญลักษณ์ดาวเก้าแฉกอันลึกลับ ซึ่งก็คือเอ็นเนียแกรมในปัจจุบัน แก่กลุ่มผู้ศึกษาเป็นการส่วนตัวในมอสโกและเซนต์ปีเตอร์สเบิร์ก เมื่อภัยสงครามทำให้กลุ่มเหล่านั้นต้องปิดตัวลง เขาจึงย้ายไปทางตะวันตกและก่อตั้ง Institute for the Harmonious Development of Man ขึ้นที่ Château du Prieuré ใกล้กรุงปารีสในปี ค.ศ. 1922 สัญลักษณ์นี้ปรากฏบนสิ่งพิมพ์ครั้งแรกที่คอนสแตนติโนเปิลในปี ค.ศ. 1920 และเข้าถึงผู้อ่านในวงกว้างในปี ค.ศ. 1949 เมื่อหนังสือ In Search of the Miraculous ของ P. D. Ouspensky ซึ่งบันทึกคำสอนของ Gurdjieff ได้รับการตีพิมพ์ สำหรับ Gurdjieff แล้ว สัญลักษณ์นี้ไม่ใช่ระบบการจำแนกประเภทบุคลิกภาพ แต่เป็น แผนภาพกระบวนการสากล ที่ขับเคลื่อนด้วยกฎแห่งจักรวาลสองประการ ได้แก่ กฎแห่งสาม (Law of Three) (สามเหลี่ยมชั้นใน: พลังเชิงรุก พลังเปิดรับ และพลังประสาน) และ กฎแห่งเจ็ด (Law of Seven) (รูปหกเหลี่ยมด้านนอก 1-4-2-8-5-7: แบบแผนของการเปลี่ยนแปลงที่พบในคู่แปดของดนตรีและการแปรเปลี่ยนทางจิตใจ) เขาเน้นย้ำถึงความจำเป็นของการสร้าง "แรงกระทบ" อย่างมีสติ ณ จุดเปลี่ยนสำคัญ เพื่อป้องกันไม่ให้กระบวนการใดๆ ก็ตาม ตั้งแต่แผนธุรกิจไปจนถึงปณิธานปีใหม่ เบี่ยงเบนไปจากเป้าหมายเดิม

สิ่งสำคัญคือ คำสอนแบบมุขปาฐะของ Gurdjieff ได้วางรากฐานแผนที่ทางจิตใจซึ่งสะท้อนถึงเสาหลักสำคัญของเอ็นเนียแกรมแห่งบุคลิกภาพในปัจจุบันหลายประการ:

  • ศูนย์กลางทั้งสาม: เขาอธิบายถึงศูนย์กลางทางปัญญา ทางอารมณ์ และทางการเคลื่อนไหว-สัญชาตญาณ ซึ่งก็คือไตรลักษณ์แห่ง "หัวใจ สมอง และสัญชาตญาณ" ที่เป็นรากฐานของลักษณ์เอ็นเนียแกรมในยุคหลัง
  • แก่นแท้ ปะทะ บุคลิกภาพ: เขาแยกแยะระหว่าง "แก่นแท้" ดั้งเดิมของเรา ออกจาก "บุคลิกภาพ" ที่ถูกปรุงแต่งขึ้นจากการเลียนแบบและการหล่อหลอมทางสังคม ซึ่งปูทางโดยตรงไปสู่การมุ่งเน้นของเอ็นเนียแกรมในการกลับคืนสู่ธรรมชาติที่แท้จริง
  • การสังเกตตนเอง: ความก้าวหน้าจำเป็นต้องอาศัยการเฝ้าสังเกตปฏิกิริยาอัตโนมัติของตนเองอย่างเคร่งครัดโดยปราศจากการตัดสิน เพื่อทำลายความเคยชินอันไร้สติ ซึ่งยังคงเป็นวิธีปฏิบัติที่เป็นหัวใจสำคัญในการทำงานร่วมกับเอ็นเนียแกรม

แม้ว่าทัศนะกระแสหลักจะถือว่า Gurdjieff ไม่เคยสอนระบบบุคลิกภาพตายตัวเก้าลักษณ์ และนำเสนอเอ็นเนียแกรมในฐานะ ขั้นตอนวิธีสากลแห่งกระบวนการ เท่านั้น แต่ก็มีอีกทฤษฎีหนึ่งที่น่าสนใจเช่นกัน จากการศึกษาอย่างละเอียดในงานเขียนเชิงเปรียบเทียบของเขา เช่น Meetings with Remarkable Men ทัศนะนี้เสนอว่าเขามีความเข้าใจอย่างลึกซึ้งในโครงสร้างบุคลิกภาพทั้งเก้าลักษณ์ แม้จะซ่อนเร้นไว้ก็ตาม ในการตีความนี้ Gurdjieff ไม่ได้สอนเรื่องลักษณ์ในฐานะระบบสาธารณะ แต่ได้แฝงรหัสไว้ในภาพวาดลักษณะนิสัยของตัวละคร และสงวนการสอนโดยตรงไว้สำหรับศิษย์วงในเท่านั้น สิ่งนี้ทำให้ผู้บุกเบิกรุ่นหลังอย่าง Oscar Ichazo กลายเป็นบุคคลสำคัญที่นำสายธารความรู้อันเร้นลับนี้มาเผยแพร่สู่สาธารณะเป็นคนแรก และ Claudio Naranjo คือผู้สังเคราะห์ที่นำมาถ่ายทอดสู่โลกจิตวิทยาสมัยใหม่ได้อย่างยอดเยี่ยม

ไม่ว่า Gurdjieff จะเป็นผู้วางรากฐานข้อมูลดิบหรือถ่ายทอดระบบที่ซ่อนอยู่อย่างสมบูรณ์ เขาได้อ้างว่าสายธารของสัญลักษณ์นี้มาจาก Sarmoung Brotherhood ในตำนาน ทว่าเขายังคงยืนกรานว่าความถูกต้องของแบบจำลองนี้ขึ้นอยู่กับการทดลอง ไม่ใช่ตำนาน: "จงพิสูจน์ทุกสิ่งในห้องทดลองของคุณเอง นั่นคือตัวคุณเอง"

การก้าวกระโดดครั้งประวัติศาสตร์จากสัญลักษณ์เชิงพลวัตของ Gurdjieff ไปสู่ระบบการจำแนกบุคลิกภาพเก้าลักษณ์อย่างเป็นทางการเกิดขึ้นในอีกครึ่งศตวรรษต่อมา การเดินทางในขั้นตอนถัดไปนี้ ริเริ่มโดย Oscar Ichazo และ Claudio Naranjo ซึ่งต่อยอดมาจากข้อค้นพบหลักของ Gurdjieff ที่ว่า การเปลี่ยนแปลงที่ยั่งยืนนั้นเรียกร้องการทำงานประสานกันของสมอง หัวใจ และร่างกาย ซึ่งก็คือพลังที่ถูกถอดรหัสไว้ในสามเหลี่ยมชั้นในของเอ็นเนียแกรมนั่นเอง

Oscar Ichazo, Claudio Naranjo และบุคลิกภาพ 9 ลักษณ์

เส้นทางของเอ็นเนียแกรมสู่โลกแห่งบุคลิกภาพเริ่มต้นขึ้นในทศวรรษ 1960 ท่ามกลางบรรยากาศการเติบโตของขบวนการศักยภาพมนุษย์ (Human Potential Movement) โดยนักปรัชญาชาวโบลิเวีย Oscar Ichazo (ค.ศ. 1931–2020) ณ โรงเรียน Arica School ซึ่งก่อตั้งขึ้นในชิลีเมื่อปี 1968 Ichazo เป็นบุคคลแรกที่นำความหมายทางจิตวิทยามาจับคู่กับสัญลักษณ์เอ็นเนียแกรม เขาได้สอนระบบที่เรียกว่า Protoanalysis ซึ่งเชื่อมโยงจุดทั้งเก้าเข้ากับกิเลส คุณธรรม และความคิดตายตัวของอัตตา หัวใจสำคัญในงานของเขาคือแนวคิดที่ว่า 'แก่นแท้' แต่กำเนิดของแต่ละบุคคลถูกบดบังด้วย 'ความคิดตายตัว' ของอัตตาที่พัฒนาขึ้นในวัยเด็ก Ichazo ได้วาง "โครงสร้าง" สำคัญทางจิตวิญญาณและจิตวิทยาของทั้งเก้าลักษณ์ อันเป็นกรอบการทำงานที่ทรงพลังสำหรับการตระหนักรู้ในตนเอง

จากนั้น รายละเอียดบุคลิกภาพอันลึกซึ้งที่เราใช้กันอยู่ในปัจจุบันได้รับการพัฒนาต่อยอดโดยจิตแพทย์ชาวชิลี Claudio Naranjo (ค.ศ. 1932–2019) หลังจากการศึกษาร่วมกับ Ichazo ทาง Naranjo ได้นำ 'โครงสร้าง' ทางจิตวิญญาณนี้มาทำการสังเคราะห์ครั้งยิ่งใหญ่ เขาได้บูรณาการกรอบแนวคิดของ Ichazo เข้ากับพื้นฐานความรู้เดิมของตนเองในด้านจิตบำบัดเกสตัลต์ (Gestalt therapy) จิตวิเคราะห์ และจิตวิทยาเชิงวิชาการ จนเกิดเป็นภาพสะท้อนที่ละเอียดถี่ถ้วนของบุคลิกภาพทั้งเก้าลักษณ์ ด้วยการต่อยอดจากแกนลักษณ์ย่อยทั้ง 27 ลักษณ์ที่ Ichazo กำหนดไว้เดิม Naranjo จึงเป็นผู้นำมาพัฒนาต่อจนกลายเป็นคำอธิบายลักษณะนิสัยทางจิตวิทยาเชิงลึกของ 27 ลักษณ์ย่อย ที่เราใช้กันในปัจจุบัน ส่วนสำคัญในวิธีการสอนของ Naranjo ที่พัฒนาขึ้นใน กลุ่ม SAT (Seekers After Truth) ของเขา คือการริเริ่มใช้ การสัมภาษณ์กลุ่มตัวอย่างสด เพื่อแสดงให้เห็นถึงลักษณะนิสัยของแต่ละลักษณ์อย่างชัดเจน ทั้งนี้ Naranjo กล่าวยกย่องเสมอว่า "โครงสร้าง" ของ Protoanalysis นั้นมาจาก Ichazo แต่การบูรณาการของตัวเขาเองต่างหากที่สร้างเอ็นเนียแกรมแห่งบุคลิกภาพขึ้นมา ความแตกต่างนี้ประกอบกับความขัดแย้งส่วนบุคคลและทางปรัชญาระหว่างบุคคลทั้งสองหลังจากการอบรมที่ Arica ในปี 1970-71 ทำให้ Naranjo ตัดสินใจแยกตัวออกมาสอนในแบบฉบับของตนเองอย่างเป็นอิสระ ซึ่งกลายเป็นต้นกำเนิดของขบวนการเอ็นเนียแกรมสมัยใหม่ การมีส่วนร่วมครั้งสำคัญต่อเอ็นเนียแกรมนี้ไม่ใช่เพียงแค่แบบฝึกหัดทางวิชาการที่ตัดขาดจากโลกภายนอก แต่เป็นส่วนหนึ่งของการเดินทางแสวงหาทางจิตวิญญาณตลอดชีวิตของ Naranjo เอง ซึ่งเขาได้บันทึกไว้ในหนังสืออัตชีวประวัติเรื่อง 'Up and Down the Holy Mountain'

Oscar Ichazo ผู้ก่อตั้ง Arica School (1968) จิตแพทย์ Claudio Naranjo ผู้ก่อตั้งหลักสูตร SAT

Claudio Naranjo และข้อถกเถียงเรื่องการเขียนแบบอัตโนมัติ

นักวิจารณ์ชาวคริสต์บางกลุ่มได้แสดงความกังวลเกี่ยวกับจุดกำเนิดของเอ็นเนียแกรมแห่งบุคลิกภาพ ความกังวลเหล่านี้ส่วนใหญ่เกิดจากการตีความคำศัพท์สองคำของ Naranjo โดยในการสัมภาษณ์ครั้งหนึ่ง Claudio Naranjo ได้ระบุว่า กระบวนการสร้างเอ็นเนียแกรมของเขานั้นเกี่ยวข้องกับการใช้ "ภาวะจิตรู้สำนึกระดับสูง (enhanced states of consciousness)" และ "การเขียนแบบอัตโนมัติ (automatic writing)" ซึ่งมีบางฝ่ายพยายามตีความว่าเทคนิคเหล่านี้เกี่ยวข้องกับ "การเป็นร่างทรงหรือสื่อกลางของวิญญาณปีศาจ"

เนื้อหาด้านล่างนี้แสดงถึงเหตุการณ์ที่นำไปสู่การพัฒนาคำอธิบาย 9 ลักษณ์ และ 27 ลักษณ์ย่อยของ Naranjo รวมถึงประวัติการศึกษาและการฝึกฝนด้านจิตวิทยา จิตมิติ และทฤษฎีบุคลิกภาพของเขา ข้อมูลเหล่านี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อสร้างความกระจ่างว่าคำว่า 'การเขียนแบบอัตโนมัติ' และ 'ภาวะจิตรู้สำนึกระดับสูง' มีความหมายที่แท้จริงอย่างไร เพื่อช่วยคลายความกังวลที่ผู้อ่านอาจมีต่อผลงานของเขา

ในการบรรยายสาธารณะ Naranjo มักเปรียบเปรยว่า Oscar Ichazo คือบิดาของเอ็นเนียแกรม และตัวเขาเองคือมารดา เขายังอธิบายเพิ่มเติมว่า เขาได้รับเมล็ดพันธุ์แห่งแนวคิดดั้งเดิมมาจาก Oscar และตัวเขาเองเป็นผู้นำมาลงรายละเอียดต่อยอดทั้งหมด แม้ว่า George Gurdjieff จะเป็นผู้นำแผนภาพเอ็นเนียแกรม (สามเหลี่ยมชั้นในและลำดับ 142857) มาแนะนำแก่ลูกศิษย์ในช่วงปี 1914 ถึง 1917 และเป็นที่รู้จักแพร่หลายผ่านบันทึกของ P. D. Ouspensky แต่เป็น Ichazo ที่ทำการเชื่อมโยงกิเลสทั้งเก้า คุณธรรม ความคิดศักดิ์สิทธิ์ และแกนของ 27 ลักษณ์ย่อย เข้ากับแผนภาพเอ็นเนียแกรมเป็นคนแรก ซึ่งเป็นแนวคิดที่เขาเห็นจากแผนภาพที่คล้ายกันในผลงาน Ars Magna (ค.ศ. 1305) ของ Ramon Llull ทั้งนี้ยังไม่มีความชัดเจนอย่างแท้จริงว่า Ichazo ได้ถ่ายทอดสิ่งใดให้แก่ Naranjo อีกบ้าง โดยประเด็นสำคัญในที่นี้มุ่งเน้นไปที่สิ่งที่ Naranjo ได้พัฒนาขึ้นด้วยตนเอง

เรามาทำความเข้าใจเกี่ยวกับประวัติการทำงานและคุณวุฒิอันกว้างขวางของ Naranjo ในสาขาจิตวิทยา จิตเวชศาสตร์ การทำสมาธิ และการเจริญสติ ตลอดจนความรู้ความเข้าใจอันลึกซึ้งในคำสอนจากประเพณีทางจิตวิญญาณและปรัชญาอันหลากหลาย

ภาพเหมือนของ Claudio Naranjo แผนภาพ 27 ลักษณ์ย่อย

รากฐานบนความแม่นยำทางวิทยาศาสตร์และจิตวิทยา

นพ. Claudio Naranjo ไม่ใช่ผู้นิยมรหัสยศาสตร์ที่ทำงานอยู่นอกกรอบวิชาการ เขาเป็นทั้งแพทย์ นักวิจัย และจิตแพทย์ที่ทำงานร่วมกับนักจิตวิทยาระดับแนวหน้าในสายวิชาการอย่างใกล้ชิด เขาได้ร่วมงานกับผู้บุกเบิกด้านจิตมิติ เช่น Raymond Cattell (ผู้พัฒนาการวิเคราะห์องค์ประกอบลักษณะนิสัย) และนักทฤษฎีบุคลิกภาพอย่าง Gordon Allport ในฐานะบุคคลสำคัญที่ Esalen Institute และผู้รับการถ่ายทอดวิชาจาก Fritz Perls ผู้ก่อตั้งจิตบำบัดเกสตัลต์ เขาจึงยืนอยู่ ณ จุดศูนย์กลางของขบวนการศักยภาพมนุษย์

ในการบรรยายและคำสอนสาธารณะ Naranjo มักจะกล่าวถึง Oscar Ichazo ในฐานะ 'บิดา' ของเอ็นเนียแกรมแห่งบุคลิกภาพ และเรียกตนเองว่าเป็น 'มารดา'

การทำความเข้าใจคำศัพท์เฉพาะของ Naranjo

เมื่อพิจารณาจากภูมิหลังนี้ คำอธิบายของ Naranjo เกี่ยวกับกระบวนการทำงานของเขาจึงควรได้รับการทำความเข้าใจตามบริบทที่แท้จริง เขาอธิบายว่าตนเองใช้ "ภาวะจิตรู้สำนึกระดับสูง" และ "การเขียนแบบอัตโนมัติ" ในการพัฒนาคำอธิบายลักษณ์อย่างละเอียด

  • "ภาวะจิตรู้สำนึกระดับสูง" ไม่ได้หมายถึงภวังค์ของร่างทรง แต่หมายถึงสภาวะแห่งการใคร่ครวญและสมาธิภาวนาที่เขาได้ศึกษามาอย่างเป็นทางการ เป็นสภาวะแห่งความจดจ่อและการหยั่งรู้อันลึกซึ้ง คล้ายกับ "ภาวะลื่นไหล (flow state)" ที่ศิลปิน นักวิทยาศาสตร์ และนักประดิษฐ์ใช้ในการสร้างสรรค์นวัตกรรมและการประมวลข้อมูลมหาศาล
  • "การเขียนแบบอัตโนมัติ" ควรทำความเข้าใจในฐานะเทคนิคทางจิตวิทยาที่เกี่ยวข้องกับ "การเชื่อมโยงอย่างอิสระ (free association)" ของฟรอยด์ ซึ่งเป็นการผ่อนคลายตัวคัดกรองของจิตสำนึก เพื่อเปิดโอกาสให้การเชื่อมต่อและข้อค้นพบในระดับจิตใต้สำนึกปรากฏออกมาบนหน้ากระดาษ นับเป็นวิธีการก้าวข้ามสิ่งกีดขวางทางปัญญาเพื่อเข้าถึงความรู้ความเข้าใจในระดับที่ลึกซึ้งยิ่งขึ้น ไม่ใช่การจดบันทึกจากสิ่งที่อยู่นอกตัว

โดยเนื้อแท้แล้ว การมีส่วนร่วมครั้งสำคัญของ Naranjo คือการใช้จิตที่มีการฝึกฝนมาอย่างเป็นระเบียบเข้าสู่สภาวะความลื่นไหลในการสร้างสรรค์อันลึกซึ้ง ซึ่งช่วยให้เขาสามารถสังเคราะห์โครงร่างทางรหัสยศาสตร์ของ Ichazo เข้ากับความรู้ทางคลินิกและจิตวิทยาอันกว้างขวางของตนเอง จนกลายมาเป็นระบบเอ็นเนียแกรมแห่งบุคลิกภาพที่ครอบคลุมและนำไปใช้ได้จริงในปัจจุบัน

ภาพเหมือนของ Claudio Naranjo แผนภาพ 27 ลักษณ์ย่อย

จากเบิร์กลีย์สู่เวทีโลก: ปี 1971 ถึง 1994

Claudio Naranjo เริ่มสอนเอ็นเนียแกรมแห่งบุคลิกภาพให้แก่กลุ่ม Seekers After Truth ในเมืองเบิร์กลีย์ รัฐแคลิฟอร์เนีย เมื่อประมาณปี 1971 โดยสมาชิกได้ตกลงร่วมกันว่าจะเก็บรักษาเนื้อหานี้ไว้เป็นความลับ ทว่าเรื่องราวกลับไม่เป็นเช่นนั้น และรูปแบบการเผยแพร่ความรู้หลังจากนั้นได้กลายเป็นสิ่งกำหนดทิศทางของทุกสิ่งที่ตามมา

สมาชิกคนหนึ่งในกลุ่ม คือบาทหลวงเยซูอิต Bob Ochs ได้นำสิ่งที่เรียนรู้ไปสอนที่มหาวิทยาลัยโลโยลาในชิคาโก จากจุดนั้น ความรู้ได้แพร่กระจายไปทั่วชุมชนเยซูอิตและศูนย์อบรมจิตวิญญาณคาทอลิก โดยส่วนใหญ่เป็นการส่งต่อบันทึกจากมือสู่มือ

สิ่งพิมพ์ยุคแรก

  • 1975. บทความของ John Lilly และ Joseph Hart เกี่ยวกับระบบ Arica ในหนังสือ Transpersonal Psychologies มักได้รับการยอมรับว่าเป็นบันทึกฉบับตีพิมพ์เล่มแรก
  • 1981. วิทยานิพนธ์ระดับปริญญาเอกของ Jerome Wagner ที่มหาวิทยาลัยโลโยลา เป็นหนึ่งในงานวิจัยทางวิชาการยุคแรกเริ่มเกี่ยวกับบุคลิกภาพทั้งเก้าลักษณ์
  • 1984. หนังสือ The Enneagram: A Journey of Self-Discovery โดย Maria Beesing, Robert Nogosek และ Patrick O'Leary ถือเป็นหนังสือเล่มแรกที่เผยแพร่อย่างกว้างขวาง
  • 1987. หนังสือ Personality Types ของ Don Riso ได้นำเสนอเรื่องระดับพัฒนาการ (Levels of Development) โดยมี Russ Hudson เข้ามาร่วมงานด้วยในปี 1991
  • 1988. หนังสือ The Enneagram ของ Helen Palmer ได้สร้างแนวทางที่กลายมาเป็นที่รู้จักในนามของธรรมเนียมการเล่าเรื่อง (narrative tradition)

การถ่ายทอดที่ไม่ครบถ้วนสมบูรณ์

หนังสือเหล่านี้ได้นำพาเอ็นเนียแกรมไปสู่ผู้คนนับล้าน และแวดวงนี้ถือเป็นหนี้บุญคุณต่อผลงานเหล่านั้นเป็นอย่างยิ่ง อย่างไรก็ตาม วิธีการที่ผู้เขียนแต่ละท่านได้รับเนื้อหามานั้นมีความสำคัญอย่างยิ่ง เนื่องจากทั้ง Helen Palmer และ Don Riso ไม่เคยได้รับการฝึกอบรมโดยตรงจาก Claudio Naranjo โดย Palmer ได้รับเนื้อหาผ่านบุคคลอื่นซึ่งเป็นสมาชิกของกลุ่มเบิร์กลีย์ และเคยเห็น Naranjo สอนเพียงครั้งเดียวในการบรรยายสาธารณะ ส่วน Riso ทำงานจากสมุดบันทึกที่ส่งต่อกันในหมู่เยซูอิต เขาไม่ได้เข้าร่วมการสัมมนาที่โลโยลาและไม่เคยศึกษากับ Naranjo

แต่ละท่านจึงนำสิ่งที่มีอยู่มาพัฒนาต่อยอดด้วยความคิดริเริ่มของตนเอง แต่สิ่งที่พวกเขาได้รับไปนั้นเป็นเพียงภาพบางส่วนของคำสอนของ Naranjo โดยเฉพาะอย่างยิ่ง เรื่อง 27 ลักษณ์ย่อย ซึ่ง Naranjo ถือเป็นหัวใจสำคัญในการทำความเข้าใจความแตกต่างระหว่างบุคคลในลักษณ์เดียวกัน กลับแทบไม่ปรากฏอยู่ในกระแสหลักของเอ็นเนียแกรมเป็นเวลานานหลายทศวรรษ

นี่คือเหตุผลที่ iEQ9 เลือกที่จะย้อนกลับไปยังแหล่งกำเนิดที่แท้จริง Dirk Cloete ผู้ก่อตั้ง ได้รับการฝึกอบรมโดยตรงจาก Claudio Naranjo และแบบประเมิน iEQ9 ได้นำ 27 ลักษณ์ย่อยมาใช้ตามคำสอนดั้งเดิมของเขาอย่างแท้จริง อ่านข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับ 27 ลักษณ์ย่อย

การประชุมเอ็นเนียแกรมนานาชาติครั้งแรก

การประชุมเอ็นเนียแกรมนานาชาติ

ช่วงเวลาสำคัญในประวัติศาสตร์สมัยใหม่ของเอ็นเนียแกรมคือ การประชุมเอ็นเนียแกรมนานาชาติ (International Enneagram Conference) ครั้งแรก ซึ่งจัดขึ้นที่มหาวิทยาลัยสแตนฟอร์ดในปี 1994 เหตุการณ์ครั้งประวัติศาสตร์นี้ริเริ่มโดย ดร. David Daniels ซึ่งดำรงตำแหน่งศาสตราจารย์คลินิกด้านจิตเวชศาสตร์ ณ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยสแตนฟอร์ดในขณะนั้น โดยเขาและ Helen Palmer ได้ร่วมกันทำหน้าที่เป็นผู้อำนวยการจัดงานร่วม ซึ่งถือเป็นการยกระดับการยอมรับทางวิชาชีพต่อเอ็นเนียแกรมในฐานะระบบบุคลิกภาพขึ้นไปอีกขั้น

นักจิตวิทยา ครูสอนด้านจิตวิญญาณ โค้ช และผู้เชี่ยวชาญด้านธุรกิจจากทั่วโลกได้มารวมตัวกันเพื่อแลกเปลี่ยนผลงานวิจัยและความคิดเห็น การประชุมดังกล่าวมีชื่อเสียงโดดเด่นจากการใช้รูปแบบการสัมภาษณ์กลุ่มตัวอย่างสด ซึ่งเปิดโอกาสให้ตัวแทนของแต่ละลักษณ์ได้แบ่งปันประสบการณ์ตรงของตนเอง แนวทาง "ธรรมเนียมการเล่าเรื่อง (Narrative Tradition)" นี้ ซึ่งได้รับการผลักดันโดย Palmer และ Daniels ถือเป็นหัวใจสำคัญของงานและมีบทบาทอย่างยิ่งในการแนะนำเอ็นเนียแกรมให้เป็นที่รู้จักต่อสาธารณชนในวงกว้าง นอกจากบทบาทในการจัดประชุมแล้ว ดร. Daniels ยังเป็นผู้พัฒนา Stanford Enneagram Discovery Inventory ซึ่งเป็นรูปแบบการค้นหาลักษณ์ด้วยตนเองในยุคแรกเริ่มที่ทรงอิทธิพล โดยอาศัยข้อความบรรยายเก้าส่วน

ความสำเร็จของงานครั้งนั้นได้สร้างแรงบันดาลใจให้แก่กลุ่มวิทยากรและผู้สอนในการร่วมกันก่อตั้งสมาคมเอ็นเนียแกรมนานาชาติ (International Enneagram Association: IEA) ผู้ก่อตั้ง IEA ประกอบด้วย Maria Beesing, David Daniels, Theodorre Donson, Andreas Ebert, Russ Hudson, Jerry Wagner, Kathy Hurley, Patrick O'Leary, Helen Palmer และ Don Riso

การกลับมาของ 27 ลักษณ์ย่อย

ตลอดช่วงเวลาส่วนใหญ่ในยุคดังกล่าว เอ็นเนียแกรมที่ได้รับความนิยมมักได้รับการสอนโดยไม่มีเรื่องของ 27 ลักษณ์ย่อย แต่สิ่งนี้ได้เปลี่ยนไปหลังปี 2004 เมื่อ Claudio Naranjo ได้นำเสนอลักษณ์ย่อยของเขาในการประชุมของสมาคมเอ็นเนียแกรมนานาชาติ โดย Beatrice Chestnut ได้ถอดคำบรรยายทั้งหมดของการสัมมนาในครั้งนั้น จากนั้นเธอได้นำลักษณ์ย่อยมาสอน ตีพิมพ์บันทึกของแต่ละลักษณ์ และในปี 2013 ได้ตีพิมพ์หนังสือ The Complete Enneagram ซึ่งรวบรวมเรื่องราวของผู้คนในแต่ละลักษณ์ย่อยไว้ แม้ว่าแบบจำลองนี้จะเป็นของ Naranjo แต่ผลงานของเธอได้ทำให้เนื้อหานี้เข้าใจง่ายและเข้าถึงผู้อ่านในวงกว้าง

ในปี 2011 Dirk Cloete ได้ก่อตั้ง Integrative Enneagram Solutions และเปิดตัว iEQ9 ซึ่งเป็นแบบสอบถามเอ็นเนียแกรมที่สร้างขึ้นบนพื้นฐานของ 27 ลักษณ์ย่อยตามแนวทางของ Naranjo

นักทฤษฎีเอ็นเนียแกรมร่วมสมัย

เราขอแสดงความขอบคุณต่อนักทฤษฎีและผู้พัฒนาในยุคร่วมสมัยของสาขาวิชานี้ ได้แก่ Mark Bodnarczuk, Sandra Maitri, A. H. Almaas (แนวคิดศักดิ์สิทธิ์), Beatrice Chestnut, Dirk Cloete, Ginger Lapid-Bogda, Katherine Fauvre, Mario Sikora, Russ Hudson, Don Riso, Uranio Paes, Ian Morgan Cron และท่านอื่นๆ อีกมากมาย บุคคลเหล่านี้มีบทบาทสำคัญในการนำเอ็นเนียแกรมไปสู่ผู้แสวงหาและผู้ประกอบวิชาชีพรุ่นใหม่ ผ่านทางหนังสือ พอดแคสต์ และการสอนของพวกเขา

การประชุมเอ็นเนียแกรมนานาชาติครั้งแรก
Integrative Enneagram iEQ9 Report

การอ่านทำความเข้าใจแต่ละลักษณ์เป็นเพียงจุดเริ่มต้น
ค้นพบลักษณ์ของคุณด้วยiEQ9

ค้นหาลักษณ์ของคุณด้วยiEQ9

ค้นพบลักษณ์และลักษณ์ย่อยตลอดจนแนวทางการเติบโตของคุณในรายงานเฉพาะบุคคล iEQ9เป็นแบบสอบถามอัจฉริยะที่ปรับเปลี่ยนตามการตอบสนองอย่างต่อเนื่องโดยคำถามจะปรับตามคำตอบของคุณทำให้แต่ละคนตอบคำถาม175ข้อที่คัดสรรมาจากกว่า2,000ข้อ การทำแบบสอบถามใช้เวลาประมาณ30นาทีและรายงานของคุณจะครอบคลุมทั้งโปรไฟล์เอ็นเนียแกรม,ลักษณ์ย่อยของคุณ(หนึ่งใน27ลักษณ์ย่อย),ศูนย์กลาง,อิทธิพลของลักษณ์ปีกข้างเคียงทั้งสองด้าน,เส้น,ระดับการบูรณาการและความเครียดทั้ง6มิติ ผ่านการตรวจสอบความตรงกับผู้คน63,944คนใน5ภาษา รายงานราคาเริ่มต้นที่USD 60 ยินดีคืนเงินเต็มจำนวนภายใน30วันหากยังไม่ได้เปิดลิงก์แบบประเมิน

รับแบบทดสอบเอ็นเนียแกรมของคุณ

มีผลการประเมินiEQ9แล้วใช่หรือไม่

ส่งรายงานของฉันทางอีเมล  หรือ  อัปเกรดเป็นรายงานระดับมืออาชีพ

เมนูนำทาง